Quản lý phương tiện khai thác thuỷ sản: Nhiều địa phương gặp khó

Hiện nay toàn tỉnh có 13.163 tàu cá lắp máy, trong đó có 12.457 tàu đã được đăng ký. Trong số 13.163 phương tiện tàu thuyền thì có 10.004 phương tiện công suất dưới 20CV, trong đó có 643 chiếc chưa đăng ký; 3.159 phương tiện công suất trên 20CV, trong đó có 63 chiếc chưa đăng ký. Công tác cấp giấy phép khai thác thuỷ sản, cấp phát, thu hồi nhật ký khai thác, báo cáo khai thác thuỷ sản đã được ngành chức năng và các địa phương tích cực triển khai nhưng kết quả đạt được còn hạn chế do quá trình thực hiện các địa phương đều gặp khó.

Hiện nay, công tác đăng ký đăng kiểm tàu thuyền hoạt động khai thác thuỷ sản còn gặp khó khăn do ý thức ngư dân còn hạn chế.

Với đặc thù là tỉnh có đường biển dài, nhiều bến bãi, thuận lợi cho hoạt động khai thác thuỷ sản nên số lượng tàu cá của tỉnh phát triển rất nhanh. Để làm tốt việc quản lý các phương tiện thuỷ hoạt động trên lĩnh vực khai thác, đánh bắt và làm dịch vụ thuỷ sản, UBND tỉnh đã có Quyết định số 1977/QĐ-UBND ngày 25-6-2009 về việc phân cấp cho các huyện đăng ký tàu cá công suất máy dưới 20CV và bè cá dưới 59m3. Với số lượng tàu, thuyền hoạt động trong lĩnh vực khai thác thuỷ sản như hiện nay thì theo Quyết định này, cấp huyện sẽ thực hiện đăng ký trên 9.000 phương tiện, chiếm 75% số phương tiện tàu thuyền khai thác thuỷ sản trong toàn tỉnh. Còn lại, 25% số phương tiện sẽ do Chi cục Khai thác và Bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản thực hiện. Ngay khi có Quyết định của UBND tỉnh, Chi cục Khai thác và Bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản Quảng Ninh đã tổ chức hội nghị cùng với các ngành chức năng của các địa phương bàn biện pháp thực hiện và tiến hành giao nhận hồ sơ đăng ký tàu cá đúng tiến độ; tăng cường số lượng cán bộ chuyên trách trực tiếp tham gia thực hiện đăng ký, đăng kiểm tàu cá; cấp mới, gia hạn, đổi, cấp lại giấy phép khai thác thuỷ sản và được bố trí thường trực tại các trạm bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản Móng Cái, Yên Hưng và trên 2 tàu kiểm ngư của ngành. Cùng với đó Chi cục phối hợp với Cục Khai thác và Bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản (Bộ NN&PTNT) mở lớp bồi dưỡng nghiệp vụ đăng kiểm viên tàu cá theo đúng quy định để đáp ứng công việc; thực hiện cập nhật cơ sở dữ liệu của gần 10.000 tàu cá trong tỉnh vào mạng quản lý tàu cá của Bộ để công tác quản lý được thuận lợi. Phối hợp cùng với các địa phương thống kê, phân loại số lượng tàu cá còn tồn đọng chưa thực hiện đăng ký, đăng kiểm để thực hiện đăng ký, đăng kiểm kịp thời. Dù đã tăng cường công tác quản lý nhưng việc cấp phát, thu hồi nhật ký khai thác, báo cáo khai thác thuỷ sản trên địa bàn tỉnh gặp không ít khó khăn. Điển hình số liệu phương tiện tàu, thuyền hoạt động khai thác thuỷ sản do các địa phương cung cấp cho Chi cục Khai thác và Bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản chênh lệnh khá lớn so với số liệu thống kê của Cục Thống kê tỉnh. Trong khi số tàu cá công suất dưới 20CV do Chi cục Khai thác và Bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản tổng hợp là hơn 13.000 tàu thì số liệu thống kê của Cục Thống kê tỉnh chỉ có hơn 11.000 tàu, như vậy chênh lệch khoảng 2.000 tàu.

Qua tìm hiểu được biết, công tác đăng kiểm tàu cá trong thời gian qua gặp nhiều khó khăn. Việc đầu tư về con người, cơ sở vật chất phục vụ cho công tác này ở các địa phương chưa được thoả đáng. Nhiều địa phương cấp huyện chỉ có một cán bộ duy nhất thực hiện toàn bộ công việc chính của ngành Thuỷ sản trong khi khối lượng công việc lại quá lớn nên phần đăng ký, đăng kiểm tàu cá hầu như bị bỏ sót. Thậm chí ở một số huyện chỉ có cán bộ kiêm nhiệm lại không có chuyên ngành về đăng kiểm nên trong nhiều năm hầu như mảng công việc này bị bỏ trống. Trong khi đó, đối với những tàu có công suất trên 20CV do Chi cục Khai thác và Bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản thực hiện cấp giấy phép khai thác thuỷ sản việc thực hiện cũng bị hạn chế do hồ sơ của ngư dân còn thiếu các văn bằng, chứng chỉ thuyền trưởng, máy trưởng. Các phương tiện công suất nhỏ hạn hoặc hỏng, chủ phương tiện giữ lại máy, thay vỏ thuyền hoạt động trôi nổi khiến cho công tác kiểm tra, quản lý của các địa phương và ngành chức năng gặp khó. Nên việc thực hiện gia hạn khi đã hết hạn đối với những phương tiện này chiếm tỷ lệ rất thấp, những thuyền cũ, nát khi đóng mới không khai báo với chính quyền, cơ quan quản lý tại địa phương. Phần lớn bà con ngư dân chưa có ý thức cũng như chưa hiểu rõ tầm quan trọng của việc gia hạn, cấp giấy phép khai thác thuỷ sản, việc đi gia hạn cũng chỉ như một hình thức chống đối. Chính vì những nguyên nhân này mà công tác quản lý phương tiện khai thác thuỷ sản của các địa phương đang gặp rất nhiều khó khăn cần sớm có biện pháp tháo gỡ.

Hữu Việt