Trợ giúp pháp lý cho các đối tượng chính sách và người nghèo
Phấn đấu đảm bảo 100% yêu cầu cần trợ giúp
Trong những năm gần đây, hoạt động TGPL trên địa bàn tỉnh đã có những chuyển biến tích cực, góp phần vào việc nâng cao nhận thức của người dân trong lĩnh vực pháp luật, làm giảm bớt đơn thư tranh chấp và các khiếu kiện không cần thiết. Qua đó, góp phần đáng kể vào việc ổn định trật tự xã hội, hỗ trợ cho công cuộc phát triển kinh tế đi lên của tỉnh...
Có thể nhận thấy, trong khoảng vài năm trở lại đây, hoạt động trợ giúp pháp lý trên địa bàn tỉnh đã từng bước khẳng định được vai trò, vị trí quan trọng trong việc giúp đỡ về mặt pháp lý cho nhân dân, đem pháp luật đến gần hơn với đời sống của đồng bào miền núi, biên giới, hải đảo. Nhờ được TGPL miễn phí mà những người nghèo, những đối tượng chính sách có điều kiện tiếp cận, sử dụng các quy định của pháp luật để bảo vệ các quyền và lợi ích hợp pháp của mình.
![]() |
| Ngoài việc tổ chức các buổi tuyên truyền chung, cán bộ trợ giúp pháp lý của Trung tâm trợ giúp pháp lý tỉnh trực tiếp gặp gỡ người dân để trao đổi, giải đáp khúc mắc về pháp luật cho bà con. |
| Điều 10 Luật Trợ giúp pháp lý và Điều 2 Nghị định số 07/2007/NĐ-CP của Chính phủ hướng dẫn thi hành Luật Trợ giúp pháp lý quy định những người sau đây được trợ giúp pháp lý: - Người nghèo. - Người có công với cách mạng. - Người già cô đơn, người tàn tật và trẻ em không nơi nương tựa. - Người dân tộc thiểu số thường trú ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn. - Những người thuộc các đối tượng khác được trợ giúp pháp lý theo quy định tại điều ước quốc tế mà Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên Theo Điều 34 Nghị định số 07/2007/NĐ-CP, các lĩnh vực trợ giúp pháp lý bao gồm: 1. Pháp luật hình sự, tố tụng hình sự và thi hành án hình sự. 2. Pháp luật dân sự, tố tụng dân sự và thi hành án dân sự. 3. Pháp luật hôn nhân gia đình và pháp luật về trẻ em. 4. Pháp luật hành chính, khiếu nại, tố cáo và tố tụng hành chính. 5. Pháp luật đất đai, nhà ở, môi trường và bảo vệ người tiêu dùng. 6. Pháp luật lao động, việc làm, bảo hiểm. 7. Pháp luật ưu đãi người có công với cách mạng và pháp luật về chính sách ưu đãi xã hội khác. 8. Các lĩnh vực pháp luật khác liên quan đến chương trình mục tiêu quốc gia xoá đói, giảm nghèo hoặc liên quan trực tiếp đến quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân. |
Theo báo cáo của Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh Quảng Ninh, trong năm 2011, Trung tâm đã thụ lý tổng số 544 vụ việc/496 người. Trong đó, tư vấn: 497 vụ việc/449 người; bào chữa: 39 vụ việc/39 người; đại diện ngoài tố tụng: 5 vụ việc/5 đối tượng. Tập trung vào các lĩnh vực pháp luật chủ yếu là đất đai với tổng số 237 vụ, chính sách ưu đãi 133 vụ. Ngoài ra, là các vụ việc liên quan đến các lĩnh vực dân sự, hôn nhân gia đình, hình sự, lao động, hành chính khiếu nại và các lĩnh vực pháp luật khác liên quan trực tiếp đến quyền và nghĩa vụ của công dân. Đặc biệt, từ khi triển khai văn bản số 1832/HĐTT ngày 9-6-2011 của Hội đồng phối hợp liên ngành về TGPL trong hoạt động tố tụng tỉnh Quảng Ninh về việc tiếp tục thực hiện TGPL cho trẻ em, người chưa thành niên trên địa bàn tỉnh, số vụ việc TGPL cho trẻ em, người chưa thành niên tăng lên đáng kể. Thông qua các hoạt động tư vấn, bào chữa, đại diện ngoài tố tụng, trung tâm TGPL đã trợ giúp miễn phí, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho các đối tượng TGPL có nhu cầu.
Bên cạnh đó, nhằm tạo điều kiện cho những đối tượng chính sách được TGPL sinh sống tại những xã thuộc vùng sâu, vùng xa khó khăn không có điều kiện tiếp cận dịch vụ TGPL, Trung tâm TGPL đã phối hợp với các cơ quan, tổ chức hữu quan như: Hội Phụ nữ, Hội Nông dân, Phòng Tư pháp các huyện, thị, thành phố, Báo Quảng Ninh... tổ chức các chương trình TGPL lưu động. Đây là một trong những hoạt động TGPL được đánh giá là đạt hiệu quả cao, tạo điều kiện thuận lợi cho các đối tượng không có khả năng kinh tế, phương tiện đi lại được tiếp cận với hoạt động TGPL miễn phí, giảm được thời gian, chi phí đi lại cho người dân.
![]() |
| Một buổi trợ giúp pháp lý của Trung tâm Trợ giúp pháp lý tỉnh tại xã Yên Than (Tiên Yên). |
Thông thường, hàng tháng, trung tâm TGPL nhà nước tỉnh đều tổ chức các đoàn công tác đến các vùng có tỷ lệ hộ nghèo cao, tập trung nhiều đồng bào dân tộc thiểu số để TGPL. Nếu như trước đây hoạt động TGPL lưu động chỉ dừng lại tại trung tâm các phường, xã thì đến nay công tác TGPL đã đi vào tận các thôn, khe, bản. Tại các chương trình TGPL lưu động, các đoàn trợ giúp lưu động đã có những buổi nói chuyện trực tiếp với người dân về pháp luật, nhận đơn yêu cầu TGPL và trực tiếp tư vấn cho những người thuộc diện TGPL có nhu cầu. Ngoài ra, trung tâm còn lồng ghép, phổ biến cho bà con về luật trợ giúp pháp lý, hướng dẫn những văn bản pháp luật mới, chế độ, chủ trương, chính sách pháp luật của Đảng và nhà nước. Kết thúc mỗi buổi làm việc, các đoàn trợ giúp pháp lý đều phối hợp với cấp chính quyền cơ sở giải đáp những vướng mắc pháp luật liên quan đến đời sống hàng ngày của người dân.
Qua các đợt TGPL lưu động tại cơ sở, trung tâm còn tiến hành phát miễn phí hàng nghìn tờ rơi, tờ gấp... gồm những nội dung liên quan đến TGPL và các lĩnh vực pháp luật liên quan đến quyền lợi và nghĩa vụ của người dân (về dân sự, hôn nhân và gia đình...). Thông qua đó, từng bước nâng cao hiểu biết pháp luật, ý thức chấp hành pháp luật của bà con, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số. Năm 2011, trung tâm TGPL nhà nước tỉnh đã tổ chức TGPL lưu động tại 68 xã, phường, thị trấn thuộc 14 huyện, thị, thành phố trong tỉnh, trong đó có nhiều xã đặc biệt khó khăn thuộc các huyện Ba Chẽ, Bình Liêu, Tiên Yên, Hoành Bồ, Hải Hà...
![]() |
| Trợ giúp viên gặp gỡ trao đổi giải đáp thắc mắc cho bà con vùng cao dân tộc thiểu số. |
Cùng với các hoạt động TGPL lưu động, hoạt động TGPL tại văn phòng cũng luôn được quan tâm, chú trọng. Có một thực tế, từ trước đến nay, hầu hết các vụ việc, người dân đưa đến văn phòng đều là những vụ việc khó, phức tạp. Để thực hiện TGPL cho những trường hợp này thường mất nhiều thời gian và chi phí để xác minh làm rõ vụ việc. Chính vì vậy, sau khi thụ lý vụ việc, tuỳ theo lĩnh vực và đặc điểm của từng trường hợp cụ thể, lãnh đạo Trung tâm phân công cho các Trợ giúp viên, Cộng tác viên có nhiều kinh nghiệm cũng như có chuyên môn sâu về lĩnh vực tương ứng để thực hiện TGPL cho các đối tượng đạt hiệu quả cao. Bên cạnh đó, những đối tượng ở xa trung tâm, cán bộ tiếp dân còn thực hiện tư vấn qua điện thoại. Nhằm nâng cao hơn nữa chất lượng TGPL cho người dân, Trung tâm đã thường xuyên tổ chức các đợt tập huấn bồi dưỡng cho cán bộ và cộng tác viên trong việc cập nhật các qui định mới của pháp luật cũng như những kỹ năng TGPL chuyên sâu.
Nói về những khó khăn trong hoạt động TGPL, bà Trần Thị Kim Dung, Phó Giám đốc phụ trách Trung tâm TGPL nhà nước tỉnh, cho biết, hiện nay, số đối tượng được TGPL được mở rộng hơn, tuy nhiên đội ngũ trợ giúp viên ở Trung tâm còn thiếu, chưa đáp ứng đủ yêu cầu công việc, thêm nữa kinh phí chi cho hoạt động này còn hạn chế. Công tác trợ giúp pháp lý cho đồng bào dân tộc thiểu số còn gặp không ít khó khăn. Thực tế, đối với đồng bào dân tộc thiểu số, do trình độ, nhận thức còn hạn chế, nhiều người không biết tiếng phổ thông nên khó tiếp thu các quy định pháp luật; rất ít cán bộ trợ giúp pháp lý biết tiếng dân tộc, hiểu biết về phong tục tập quán của họ nên khó tư vấn, hướng dẫn và thuyết phục họ hiểu và làm theo pháp luật... Đây cũng là một trong những rào cản làm hạn chế phần nào hiệu quả hoạt động TGPL trong thời gian qua.
Để hoạt động TGPL đi vào cuộc sống, gắn với từng đối tượng được hưởng TGPL, giúp người dân nâng cao hiểu biết, ý thức tôn trọng và chấp hành pháp luật, năm 2012 này, Quảng Ninh phấn đấu đáp ứng 100% yêu cầu trợ giúp pháp lý của người nghèo, người có công với cách mạng, người già cô đơn, người tàn tật, trẻ em không nơi nương tựa, người dân tộc thiểu số thường trú ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn. Và Quảng Ninh xác định, TGPL lưu động là hoạt động trọng tâm của công tác TGPL trong năm 2012...
Thu Nguyên
|
Ý KIẾN NGƯỜI TRONG CUỘC Ông Phạm Văn Sáu, Chủ tịch UBND xã Dân Chủ, huyện Hoành Bồ: “Cần quan tâm đào tạo cán bộ trợ giúp pháp lý biết tiếng các dân tộc thiểu số” Phạm Hoạch |








